2019: pequenas e modestas olladas sobre algúns aniversarios de acontecementos relevantes para Monforte de Lemos

 Foto de Colado do Vento.

Un artigo de Xosé Martínez Rodríguez. 
Fotos: Paula V. Verao.


No ano 2019 poden celebrarse moitos aniversarios de acontecementos destacados para Monforte.  
No ano 2019 pódense celebrar moitos aniversarios relacionados con acontecementos importantes na cidade de Monforte de Lemos. Os que se sinalan a continuación, pode haber evidentemente máis, abranguen dende a idade media á época contemporánea pasando pola época moderna.

 Foto de Colado do Vento.

1199 Primeira aparición do nome Monte Forte (hai 820 anos). 
Sinálase na entrada da Gran Enciclopedia Gallega que en 1199 (hai este ano 820 anos) aparece por primeira vez o nome de Monte Forte para designar a nosa poboación. En concreto as palabras da orixe sinalada autoría de Germán Vázquez relacionadas con este feito son as seguintes: “El propio Alfonso IX y su esposa reafirman, por un diploma del año 1199 la jurisdicción del cenobio (refírese ao mosteiro de S. Vicente do Pino) de Monte Forti, qui olim dicebatur Pinus sobre todas las iglesias de la villa y la prohibición de construir allí tempos a cualquiera otra orden. Más aún se exime al monasterio del tributo de jantar que obligatoriamente pagaba al monarca. En la documentación que nos ocupa aparece, por primera vez, el nombre de Monte forte para designar a nuestra población”. 

1539 construción da igrexa de S. Vicente do Pino (hai (480 anos). 
Pita Andrade na súa obra Monforte de Lemos (1952) sinala referíndose á igrexa de S. Vicente do Pino que: “En 1539 se construye la iglesia (...) Una inscripción que se encuentra en el contrafuerte exterior del crucero (lado de la Epístola) permite fechar el templo. Dice así: ESTE.TEPLO. [sic] SE COMEÇO./ANO. M. D. XXXIX. SIEN/DO. PO(N)TIFICE. PAVLO. III./ REY. DE. CASTILLA. CARLOS”. 


1619 Consagración da Igrexa do Colexio Nosa Señora a Antiga, tamén chamado do Cardeal, da Compañía ou dos Escolapios (hai catrocentos anos). 
A este respecto indica José María Lago Borstein na obra Crónicas históricas de la villa de Monforte: “A partir de las primeras décadas del siglo XVII, la explanada que discurre entre la fachada del Colegio de la Compañía y las Casas Nuevas (...) se convertiría en el punto de encuentro donde se darían cita los grandes acontecimientos de la villa de Monforte. (...) Consagración de la Iglesia del Colegio de la Compañía La fecha elegida para la organización del acto fue la del 4 de agosto de 1619 y estuvo organizada por los VII Condes de Lemos (...) Los festejos duraron cuatro intensos y calurosos días, entre el 4 y el 7 de aquel mes, concentrándose las actividades al amanecer o a la última hora, tras la caída del sol. Además de los oficios religiosos (...) se programaron varias representaciones teatrales y otros entretenimientos”.

1809 Invasións dos franceses a Monforte (hai douscentos dez anos).
 A este respecto indica Germán Vázquez na entrada Monforte da Gran Enciclopedia Gallega: “La guerra de la Independencia tuvo especial repercusión en Monforte, que fue sitiada tres veces por las tropas francesas (el 18 de enero, el 20 de abril y del 4 al 11 de junio del año 1809). Durante el primer cerco a Monforte la mayoría de las tropas francesas acaparon en tierras de O Saviñao, obligando a la justicia de Diomondi a que les hiciera acopio de provisiones. Pero los paisanos de la zona las atacaron y las forzaron a huír cruzando el río Miño por Belesar. Las dos incursiones restantes de los franceses fueron catastróficas para la ciudad pues las tropas de Soult penetraron en Monforte y cometieron toda clase de atropellos”. 

 Foto de Colado do Vento.
 
1899 hai 120 anos. Publicacións En 1899 publica Manuel Amor Meilán un libro relacionado con Monforte El secreto de una tumba. 

1919 Nace o polifacético Antón Patiño: libreiro, micólogo, escritor... (hai cen anos). 
Está relacionado polo seu casamento con Monforte de Lemos. Faleceu en 2005. Os seus descendentes continúan a destacar no eido artístico. Deixou dúas obras moi destacadas publicadas en 2005. Unha é o libro de relatos Memoria de ferro e outra o de composicións poéticas A viaxe no tempo [Monforte dos ensoños] Sería interesante aproveitando estes aniversarios vinculados a Manuel María, Antón Patiño, Hermida Balado, Germán Vázquez... estes aniversarios vinculados á palabra que pregóns, colaboracións... lembrasen estas figuras claves na cultura local. 

1929 Publicación do libro Reseña histórico descriptiva de la parroquia de Vilar de Ortelle y su comarca do crego de Vilar de Ortelle Ramón Castro López (hai 90 anos). 
Hai 90 anos publicouse este importante libro na bibliografía local onde hai importantes apuntoamentos sobre arqueoloxía, festexos, costumes... das Terras de Lemos. Imprimiuse ademáis en Monforte na imprenta de Felipe Rodríguez. 

 Foto de Colado do Vento.

1959 Ano importante para Manuel María (o seu casamento). 
Hai sesenta anos. 1959 é un ano moi importante para Manuel María. Casa en Lugo con Saleta Goi e o matrimonio instálase en Monforte, lugar onde Manuel María comeza o seu labor de procurador. 

1969 Publícanse dúas obras moi importantes na bibliografía de Monforte de Lemos da autoría de Hermida Balado e de Germán Vázquez (hai cincuenta anos). 
Páginas monfortinas de Germán Vázquez e Lemos (Pequeña historia de un lugar con mucha historia de Manuel Hermida Balado publícanse en 1969. En relación a isto coincidindo con celebracións como o Día do Libro sería interesante facer lecturas públicas de textos relacionados coa historia local mesmo combinadas con charlas para aumentar a estima da poboación local monfortina pola historia e o patrimonio da cidade, do concello e da contorna. 

 Foto de Colado do Vento.

1979 Primeiras eleccións locais na democracia. Manuel María publica As rúas do vento ceibe. (hai corenta anos). Margarita Rodríguez Otero publica Verbas esquecidas. 
En 1979 celébranse as primeiras eleccións locais en democracia. Este ano Manuel María publica un libro poético destacado dedicado á poboación máis nova. Se en 1968 saía á luz Os soños na gaiola, este ano é a quenda do libro As rúas do vento ceibe. Por outra parte a investigadora e historiadora local Margarita Rodríguez Otero, tamén escritora, publica o libro de poemas Verbas esquencidas. 

1989 Abre a Oficina de Información Turística nas Casitas da Compañía (hai trinta anos). 
Publicación de Manuela Sáez. 
 A Oficina de Información Turística abre nas Casitas da Compañía. Agora segue habendo unha Oficina Municipal de Turismo situada na rúa do Comercio, 6 onde estivo a Casa do Concello. Manuela Sáez, historiadora local, por outra parte realiza a súa tese doutoral sobre a pratería nas dioceses de Lugo, Mondoñedo, Ourense e Tui (Universidade Complutense, Madrid, 1989). 

 Foto de Colado do Vento.

1994 Libros (hai 25 anos).  
En 1994, hai 25 anos, publicouse o interesante libro de Manuel Baamonde Hermida Medio siglo de Periodismo Monfortino. 

1999. Inaugúrase o Edificio Multiusos e o CEIP Monforte. Libros. Nace a Asociación Camiños a Santiago pola Ribeira Sacra (hai vinte anos). 
Hai vinte anos inaugurouse o Edificio Multiusos e o CEIP Monforte. Tamén ese ano se publica un fermoso e interesante libro na blibliografía local: Viaxe ás terras encantadas de Lemos de Lois Diéguez. Vennos á mente unha idea que sería interesante. De igual modo que se recompilan pregóns das Festas Patronais, sería interesante que se fixese o mesmo cos pregóns da Feira do Libro, entre eles o dado por Lois Diéguez na pasada edición da Feira do Libro de Monforte de Lemos de 2018. En 1999 tamén nace a Asociación Camiños a Santiago pola Ribeira Sacra.

 Foto de Colado do Vento.

2009 Inaugúrase o Centro do Viño da Ribeira Sacra. 
En 2009 inaugúrase o Centro do Viño da Ribeira Sacra na rúa do Comercio onde estivera ata 2001 a Casa do Concello. 

O Colado do Vento organiza en xullo de 2018 tres actividades abertas á participación



O vindeiro venres, 13 de xullo, preséntase en Sober o libro Las islas lejanas, sobre a vida dun fidalgo de Quiroga, do socio do Colado do Vento Francisco Ruíz Aldereguía. O libro será presentado por outros dous socios, o editor, José María Lago, e Alfonso Campos, que conducirán un coloquio sobre a obra.

A presentación será ás 19 horas na Casa da Cultura de Sober.

O domingo 22 de xullo teremos un roteiro adicado ao escritor chantadino Xoxe Lois García. Consistirá nun roteiro circular, sinxelo, con saída ás 10 horas do Campo de Pinol, pasando pola igrexa de Pinol, por Cadeiras, Sampil, o Souto do Tellada, ou a igrexa de Lobios. A idea é afondar na poesía de Xosé Lois García que adicou a Sober.

Para o roteiro non é preciso anotarse, pero si se se desexa xantar, para o cal hai que anotarse antes do 19 de xullo.

Para rematar, o Colado do Vento organiza a undécima edición da Noite á Luz da Lúa, que este ano se celebrará na parroquia de Doade o sábado 28 de xullo. Contamos este ano, como convidados principais, co músico Luis Correa “O Caruncho” e co poeta de Chantada Rafael Lobelle, así cmo músicos de Cámara da Ensemble de Vigo.

As actividades comezarán ás 22:30 h no miradoiro da Pena do Castelo, continuando en Doade, na zona da Mamuela, rematando o acto no patio da adega Cichón. Non é preciso anotación previa.

Actividades de outono (2017)

II Xornada de Xeoloxía


Para completar a Xornada sobre a Historia Xeolóxica do Val de Lemos, Canón do Sil e Cabe, a Asociación O Colado do Vento decidiu organizar outra Xornada esta vez centrada na ribeira do RÍO MIÑO. 

Dia:  29 OUTUBRO (domingo)
Punto de encontro: ENTRADA PARQUE DOS CONDES en Monforte de Lemos.
Hora de Saída: 8:15
Hora de Finalización: aprox. 13:30 - 14:00

Planificación: Ás 9:00 deberemos estar na explanada da ADEGAS AMEDO (Chantada). Seguidamente iremos en coche a BELESAR, para facer un ROTEIRO DE SENDEIRISMO ata PINCELO, de aproximadamente 3,5 km.

Prezo: Socias Gratis / Non socias 10€

PARA ANOTARSE mandar correo a coladodovento@gmail.com ou whatsApp a 659323833

A visita basárase en explicacións sinxelas, para aficionados amateurs, coa visualización dos puntos de interese da  zona.

Visita guiada ao Castro de San Lourenzo, Cereixa


Día: 12 NOVEMBRO (domingo)
Punto de encontro: ENTRADA PARQUE DOS CONDES en Monforte de Lemos ás 10 horas /
Restaurante O Fogón, Pobra do Brollón, ás 10:30.

Andaina e visita ao proxecto arqueolóxico do Castro de San Lourenzo, na parroquia de Cereixa.

Para xantar no Fogón, logo da visita, é preciso anotarse antes do martes 7 de novembro en coladodovento@gmail.com

XIº Encontro á Luz da Lúa



Este ano 2017, o Colado do Vento celebraremos o XIº Encontro á Luz da Lúa.

Desta volta, a cita terá lugar en tres localizacións do entorno do lugar de Paradela, parroquia de Santiorxo.

A hora de quedade é as 22h.

A data, o venres, 4 de agosto.

O plan, desfrutar de música, poesía e boa compaña en tres localizacións alumeadas polo luar.

Contaremos coa amenización musical das Tanxugueiras e co poeta Paco Ledo de Chantada, ademais do que cada quen estimedes compartir.


O Colado do Vento participa na Rede Galega de Patrimonio Cultural



O tecido asociativo de Galicia crea a Rede de Patrimonio Cultural

Máis de cincuenta asociacións participan nesta iniciativa para vertebrar a defensa e promoción do noso patrimonio material e inmaterial.

A cultura é a identidade do noso pobo”. Con esta premisa, máis de cincuenta entidades culturais e patrimoniais de toda Galicia abriron o proceso para a creación da Rede polo Patrimonio Cultural Galego, unha entidade cuxo principal obxectivo será velar pola protección, a divulgación e a defensa do patrimonio cultural do país. 33 delas estiveron presentes na xuntanza fundacional da Rede no museo do Pobo Galego este sábado 3 de xuño. Nas vindeiras semanas, as asociacións que refrenden os acordos tomados constituirán xa formalmente esta Rede de Patrimonio Cultural.

A rede servirá coma un instrumento de axuda e unha ferramenta de difusión das actividades de todas as asociacións e entidades que participan dela e tamén para promover accións e campañas en defensa do noso patrimonio cultural en ámbitos institucionais, sociais e territoriais aos que a cada unha destas entidades, por si soas, lles resulta difícil acceder.

54 entidades de gran diversidade territorial e sectorial

54 entidades de todo o país, que reúnen desde grupos culturais de carácter local ou comarcal, grupos de investigación universitarios e asociacións de carácter profesional uníronse no que é a primeira rede vinculada ao patrimonio cultural que se crea en Galicia, un país onde a cultura e o patrimonio constitúe unha importante fonte de riqueza tanto social como económica e un valioso activo cara o futuro. As entidades participantes na rede manterán a súa independencia, aínda que participarán do seu calendario común de actividades.

Unha planificación anual

A Rede polo Patrimonio Cultural Galego realizará campañas –dúas ou tres por ano--, que afecten a aspectos económicos, lexislativos, administrativos, sociais ou educativos relativos ao patrimonio cultural, á súa conservación, protección e promoción. Ademais, as entidades participantes acordaron impulsar mecanismos e compartir recursos para divulgar o patrimonio, especialmente na ensinanza, co obxectivo de que os máis pequenos crezan cos valores do amor a súa historia e a súa cultura.

Por outra banda, consciente de que forma parte dun espazo cultural e histórico concreto, a rede tamén apoiará campañas que non só se subscriban á Galicia territorial, senón tamén campañas que abrangan outros espazos, coma o norte de Portugal ou as zonas fronteirizas de Asturias e de Castela e León. Neste senso, dará apoio a iniciativas como a de Ponte das Ondas.

A Rede polo Patrimonio Cultural Galego conta xa coa web redepatrimonio.gal para difundir as súas actividades e a de todas as entidades participantes e creará unha intranet para as comunicacións internas.

A creación desta nova entidade de defensa do patrimonnio é froito de semanas de contactos entre distintas entidades. Máis de 50 de toda Galicia amosaron o seu interese en participar nela e 33 ratificaron os acordos para impulsala nunha xuntanza que tivo lugar este sábado no Museo do Pobo Galego, en Santiago.

As entidades que participan no proceso de fundación da Rede de Patrimonio Cultural son:

A Gentalha do Pichel
A. C. Arrincadeira
A. C. Cultura do País
ADEGA
Alén Nós
Amigos do Arqueolóxico
Asoc. Cultural Festa da Prehistoria
Asociación ABERTAL del Eo-Navia
Asociación ambiental e cultural Petón do Lobo
Asociación Amigos do Patrimonio de Castro Verde
Asociación Amigos dos Castros
Asociación Betula
Asociación Cultural e Pedagóxica Ponte...nas ondas!
Asociación Cultural O Bión
Asociación Cultural Pereira Adiante
Asociación cultural Sonora
Asociación de Amigos do Parque do Pasatempo
Asociación de Veciños O Chedeiro
Asociación galega Cova Crea
Asociación Galega do Xogo Popular e Tradicional
Asociación Monte Pindo Parque Natural
Asociación Nordés
Asociación para a defensa do Patrimonio Cultural Galego
Asociación profesional CRG da Conservación e Restauración de bens culturais de Galicia
Asociación profesional de guías de turismo de Galicia
Asociación Xermolos
Buxa, Asociación Galega do Patrimonio Industrial
Colectivo A Rula
Colectivo defensa Patrimonio A Forneiriña
Colectivo defensa territorio ANOVATERRA
Colectivo Patrimonio dos Ancares
Comunidade de Montes de Baroña
Etnoga Patrimonio Cultural, SL
Formas Cip Sl
Fundación Alexandre Bóveda
Fundacion Eira
Fundación Galicia Sustentable
Fundación Terra Termarum Castrolandín
Grupo de Investigación "A Laxe da Irena"
Grupo de Investigación Roda
Irmandade Augas Santas
Irmandade Illa de Tambo
Irmandade Santo Estevo
Liga Céltica Galaica
Mariña Patrimonio
Monterrei Cultura e Territorio e Plataforma en Defensa do Castelo de Monterrei
Noutrora
O Colado do Vento
O Sorriso de Daniel
O Suído
Patrimonio dos Ancares
patrimoniogalego.net
Phottic
Plataforma pola recuperación do Sar
Proxecto Socheo
Roxí Roxal
Seminario de Estudos Comarcais da Costa da Morte
Sociedade Antropolóxica Galega (SAGA)
Sociedade Histórica e Cultural Coluna Sanfins
Sos Arte Rupestre
Umia Vivo
www.historiadegalicia.gal

Ruta polo Courel, 23 de abril de 2017


A Xunta Directiva do Colado do Vento fixou xa a data da ruta polo Courel.

Será o vindeiro 23 de abril, de mañá: un roteiro circular de 11 km aproximadamente, de dificultade media, dunhas 4 h de andaina.

Lugares de interese: Fervenza do Fócaro, Lagoa da Lucenza, Fervenza de Vieiros, Lugar de Vieiros e lugar da Seara (rehabilitado). Xantaríamos na Seara.

IMPRESCINDIBLE ANOTARSE ANTES DO 16 DE ABRIL

teléfonos: 659323833 / 600585884

correo: coladodovento@gmail.com

ps _ A seguinte visita será polo Alto da Meda, Xunqueira de Espadañedo, Castelo de Maceda e museo de Niñodaguia, para o mes de xuño.

Foto: Consorcio de Turismo da Ribeira Sacra

INFO DETALLADA DA VISITA

ROTEIRO A SEARA- LAGOA LUCENZA- FORMIGUEIROS- A SEARA:

DATA: 23 DE ABRIL
HORA DE SAÍDA: 8:30
LUGAR DE ENCONTRO: FRENTE GASOLIÑEIRA AO LADO DO SUPERMERCADO DÍA EN MONFORTE DE LEMOS
HORA DE INICIO DO ROTEIRO: 9:30 aproximadamente NO LUGAR DE A SEARA
DURACION: 4,5 - 5 HORAS
HORA APROXIMADA DE CHEGADA: 14:30 HORAS
DIFICULTADE: MEDIA- ALTA
DISTANCIA: 11, 5 KM
Comeremos no MESÓN A SEARA. O menú será de 17€
Primeiro prato: ensaladilla ou caldo
segundo prato: tenreira ou lacón
Postre e café
Advertimos de que nos 4 primeiros kilometros ata a subida a Formigueiros a dificultade é alta, xa que ascenderemos de 962 m, no lugar de A Seara, ata os 1600 m do Alto de Formigueiros. Logo, será baixada continua.
Lembrade que mañá luns será o último día para reservar no Mesón.

O COLADO DO VENTO, Xunta Directiva

Actividades de novembro e decembro de 2016 e cea-asemblea 2017



Deixámosvos as previsións, das que iremos informando.

NOVEMBRO

- O 19 e 20 de novembro acompáñanos un club de sendeirismo de Vigo a facer dúas rutas pola ribeira.
Anotacións en: 674473695 (whatsapp) ou coladodovento@gmail.com

- 30 de novembro (mércores) ás 19 h na Biblioteca municipal de Sober teremos unha charla sobre os cruceiros de Sober, impartida por Fernando Arribas Arias.

DECEMBRO

- O sábado 17 de decembro teremos a nosa asemblea anual, para renovación de directiva, balance de 2016 e planificación de 2017.
Será ás 20 h en Sober, na Casa da Cultura.
Logo, cea de Nadal (lugar por decidir) ás 22 horas.
Anotacións en: 674473695 (whatsapp) ou coladodovento@gmail.com


http://coladodovento.gal/

Fotos e vídeos: luz da lúa 2016

Iniciamos a noite cuns pinchos.
Comezou o Grupo de Gaitas "Os Castros".
Conforme avanzaba a noite, chegaron a participar unhas 200 persoas dos actos.
Agrupación de Gaitas "Os Castros", de Ferreira de Pantón.

 Yoan Grudikov e Tonka.

Sara Méndez Arias.
Suso Verao e María Trigo.
 Antón Valcárcel.

 Óscar Alonso, "Veliños".
Mar López Sotelo leu a Germán L. Quiroga.

 "Os Xílgaros"
 Xosé Lois García, leu un poema escrito para a ocasión.